
سه نظام دریل چیست
فهرست مطالب
سه نظام دریل یکی از مهمترین و در عین حال کمتر شناختهشدهترین قطعات در ابزارهای سوراخکاری است. بسیاری از افراد هنگام خرید یا استفاده از دریل، توجه زیادی به توان موتور، برند یا نوع دریل دارند، اما از نقش حیاتی سه نظام غافل میشوند. در حالی که اگر این قطعه مناسب نباشد، حتی قویترین دریل هم نمیتواند عملکرد مطلوبی داشته باشد.
در این مقاله بهصورت کامل و جامع بررسی میکنیم که سه نظام دریل چیست، چه کاربردی دارد، انواع آن کدام است و هنگام خرید باید به چه نکاتی توجه کنیم. اگر قصد دارید اطلاعات تخصصی اما ساده و قابل فهم درباره سه نزام دریل داشته باشید، تا پایان این مقاله همراه ما باشید.
سه نظام دریل چیست؟
سه نظام دریل قطعهای استوانهای شکل است که در جلوی دریل قرار میگیرد و وظیفه اصلی آن نگهداشتن، محکم کردن و انتقال نیروی چرخشی به مته یا ابزار جانبی است. به زبان ساده، سه نزام واسطهای بین موتور دریل و مته محسوب میشود.
بدون وجود این قطعه، مته نمیتواند در جای خود ثابت بماند و عملیات سوراخکاری عملاً غیرممکن خواهد بود. این قطعه باعث میشود مته با دقت بالا، بدون لغزش و با ایمنی کامل بچرخد.
اهمیت سه نزام دریل در عملکرد ابزار
شاید در نگاه اول سه نظام قطعهای ساده به نظر برسد، اما در عمل نقش بسیار مهمی در کیفیت کار دارد. برخی از دلایل اهمیت این قطعه عبارتاند از:
- جلوگیری از لغزش و درآمدن مته
- افزایش دقت سوراخکاری
- انتقال صحیح و یکنواخت نیروی چرخشی
- کاهش لرزش و صدا
- افزایش ایمنی کاربر
یک قطعه بیکیفیت یا نامناسب میتواند باعث شکستن مته، خراب شدن سطح کار و حتی آسیب به دست کاربر شود.
اجزای تشکیلدهنده سه نظام دریل
سه نظامها معمولاً از چند بخش اصلی تشکیل شدهاند:
- بدنه سه نظام
قسمت خارجی که معمولاً فلزی و مقاوم است. - فکها (گیرهها)
معمولاً سه فک متحرک که مته را نگه میدارند. - رزوه یا مخروط اتصال
بخشی که سه نزام را به محور دریل متصل میکند. - مکانیزم قفلکننده
در سه نظامهای آچاری یا اتوماتیک برای محکم شدن مته استفاده میشود.
انواع سه نظام دریل
سه نظامها انواع مختلفی دارند که هرکدام برای کاربرد خاصی طراحی شدهاند. شناخت این انواع به شما کمک میکند انتخاب بهتری داشته باشید.

1. سه نظام آچاری
سه نظام آچاری یکی از رایجترین و قدیمی ترین انواع این قطعه است. برای باز و بسته کردن این نوع قطعه از آچار مخصوص استفاده میشود.
مزایا:
- قدرت نگهداری بسیار بالا
- مناسب برای سوراخکاریهای سنگین
- دوام و طول عمر زیاد
معایب:
- نیاز به آچار جداگانه
- سرعت تعویض مته کمتر
این نوع سه نزام بیشتر در دریلهای صنعتی و کارگاهی استفاده میشود.
2. اتوماتیک (بدون آچار)
سه نظام اتوماتیک یا خودکار بدون نیاز به آچار باز و بسته میشود و تنها با دست قابل تنظیم است.
مزایا:
- تعویض سریع و آسان مته
- مناسب کارهای خانگی و نیمهصنعتی
- کاربری ساده
معایب:
- قدرت نگهداری کمتر نسبت به نوع آچاری
- در کارهای سنگین احتمال لغزش وجود دارد
این قطعه در دریلهای شارژی و دریلهای سبک بسیار رایج است.
3. SDS
سه نظام SDS نوعی سیستم حرفهای برای دریلهای بتنکن و چکشی است. در این سیستم، مته بدون چرخاندن قفل میشود.
مزایا:
- انتقال قدرت فوقالعاده بالا
- مناسب سوراخکاری بتن و مصالح سخت
- تعویض بسیار سریع مته
معایب:
- محدود به متههای مخصوص SDS
- قیمت بالاتر نسبت به مدلهای معمولی
سه نظام SDS بیشتر در پروژههای ساختمانی و صنعتی استفاده میشود.
4. مخروطی
این نوع سه نظام با استفاده از اتصال مخروطی (مانند مخروط مورس) به دریل متصل میشود و بیشتر در دستگاههای صنعتی کاربرد دارد.
سایز سه نظام دریل چیست؟
سه نظامها دارای سایزبندی مشخصی هستند که معمولاً به صورت حداقل و حداکثر قطر مته قابل نصب بیان میشود. بهعنوان مثال:

- 0.8 تا 10 میلیمتر
- 1.5 تا 13 میلیمتر
- 3 تا 16 میلیمتر
انتخاب سایز مناسب سه نزام باید بر اساس نوع دریل و کاربرد مورد نظر انجام شود.
تفاوت سه نظام دریل شارژی و برقی
از نظر ساختار کلی تفاوت زیادی بین سه نظام دریل شارژی و برقی وجود ندارد، اما معمولاً:
- در دریل شارژی از سه نظام اتوماتیک استفاده میکنند
- دریلهای برقی قدرتمندتر، قطعه آچاری یا SDS دارند
دلیل این تفاوت، نوع کاربرد و میزان گشتاور تولیدی دریل است.
نکات مهم هنگام خرید سه نظام دریل
اگر قصد خرید سه نظام دریل دارید، حتماً به نکات زیر توجه کنید:
- سازگاری با مدل و برند دریل
- نوع اتصال (رزوهای یا مخروطی)
- سایز مناسب مته
- نوع کاربری (خانگی یا صنعتی)
- کیفیت ساخت و برند تولیدکننده
انتخاب نادرست قطعه میتواند باعث کاهش کارایی دریل و افزایش هزینههای جانبی شود.
علائم خرابی سه نظام دریل
برخی نشانهها وجود دارد که نشان میدهد سه نظام دریل شما نیاز به تعویض یا تعمیر دارد:
- لق زدن مته
- بسته نشدن کامل فکها
- ایجاد صدا یا لرزش غیرعادی
- گیر کردن هنگام باز و بسته شدن
در صورت مشاهده این علائم، بهتر است قطعه را بررسی یا تعویض کنید.
جمعبندی
در پاسخ به این سؤال که سه نظام دریل چیست، میتوان گفت این قطعه یکی از حیاتیترین قطعات دریل است که وظیفه نگهداری مته و انتقال نیروی چرخشی را بر عهده دارد. انتخاب درست تأثیر مستقیمی بر کیفیت، دقت و ایمنی کار دارد.
با شناخت انواع سه نزام، کاربردها، مزایا و معایب هرکدام، میتوانید بهترین گزینه را متناسب با نیاز خود انتخاب کنید و از عملکرد بهینه دریل برقی یا شارژی خود لذت ببرید.
سوالات پر تکرار شما عزیزان
سه نظام دریل قطعهای استوانهای شکل است که در جلوی دریل قرار میگیرد و وظیفه اصلی آن نگهداشتن، محکم کردن و انتقال نیروی چرخشی به مته یا ابزار جانبی است. به زبان ساده، سه نزام واسطهای بین موتور دریل و مته محسوب میشود.
سه نظامها دارای سایزبندی مشخصی هستند که معمولاً به صورت حداقل و حداکثر قطر مته قابل نصب بیان میشود. بهعنوان مثال: 0.8 تا 10 میلیمتر، 1.5 تا 13 میلیمتر، 3 تا 16 میلیمتر. انتخاب سایز مناسب سه نزام باید بر اساس نوع دریل و کاربرد مورد نظر انجام شود.
تجهیزات تاسیسات
ابزارآلات و تجهیزات
تجهیزات صنعتی
لوازم یدکی خودرو
لوازم برقی و خانگی
بخاری برقی
بخاری گازی
پمپ آب خانگی